Begroting 2026 · Gemeente Katwijk
Waar gaat jouw gemeentegeld naartoe?
Een onafhankelijke, journalistieke blik op de begroting van Katwijk voor 2026 — van zorg en onderwijs tot riool, raadsleden en subsidies. Open data, menselijk uitgelegd.
§ 01 — Belastingdruk
Van landelijk naar lokaal
We beginnen bij álle belasting die één modaal inkomen oplevert — en volgen die euro stap voor stap naar beneden: naar het Rijk, het gemeentefonds en uiteindelijk de begroting van Katwijk.
Een modaal inkomen is € 48.000 bruto. De werkgever betaalt er ±€ 56.600 voor. Na loonheffing én de btw op alles wat je koopt, houd je reëel zo'n € 32.000 over — de andere ±€ 24.600 is overheid.
Eén inkomen: dit bedrag is jouw persoonlijke brutosalaris.
Eigenwoningforfait 0,35% van de WOZ telt erbij; de rente eraf. Aftrek geldt tegen max. 37,56% (2026).
Binnenring: van je loonkosten houd je reëel het lichte deel over; het donkere deel is belasting & premies (bruto). Middenring: dat overheidsdeel naar rato verdeeld over de functionele bestemming van álle overheidsuitgaven samen (COFOG, CBS StatLine 84122NED, jaar 2024). De gouden boog markeert hoeveel daarvan via het gemeentefonds bij je eigen gemeente landt (~10% van het overheidsgeld). Toeslagen komen er weer bíj — die verlagen je netto bijdrage. Let op: dit zijn de belastingen op je loon en bestedingen. Daarbovenop betaal je je gemeente nog direct de lokale heffingen (OZB, riool, afval) — die staan los van je loonkosten en zijn daarom apart bij "naar je gemeente" opgeteld; details in §04. Een andere doorsnede dan de functies: gemeenten financieren óók een deel van zorg, onderwijs en veiligheid. Illustratief, niet geoormerkt.
Indicatieve berekening op 2026-tarieven (Belastingdienst / Grant Thornton): box 1 (35,70% / 37,56% / 49,50%), algemene heffingskorting (max €3.115) en arbeidskorting (max €5.685), werkgeverspremies tot het maximumpremieloon €79.409, hypotheekrenteaftrek bij koopwoning (eigenwoningforfait 0,35% WOZ, aftrek max 37,56%, Wet Hillen 2026), en toeslagen (zorgtoeslag, kinderbijslag, kindgebonden budget) op 2026-bedragen. De gemeentelijke heffingen zijn de Katwijkse 2026-tarieven (rioolheffing € 184,01, afvalstoffenheffing € 231,83/€ 355,91, OZB 0,1200% van de WOZ bij een koopwoning; zie §04). Aannames: één inkomen per huishouden, geen pensioenaftrek, kinderen gemiddeld in de leeftijd 6–11, geen huurtoeslag. De btw/accijns-laag is een schatting (~16% van netto besteding). Geen individuele aanslag — voor een exacte berekening: belastingdienst.nl en toeslagen.nl.
Beide lijnen als % van de totale loonkosten; samen 100%. Het overheidsdeel (bruto: werkgeverspremies + loonheffing + geschatte btw/accijns) loopt op van ~29% bij een laag inkomen naar ruim 56% bovenin de toptarieven — je houdt dus relatief steeds minder over. Toeslagen (niet in deze lijnen) verzachten dat juist onderin. Zelfde 2026-model als hierboven; de gouden stip volgt jouw gekozen inkomen.
De rode lijn loopt tussen grofweg € 25.000 en € 45.000 bruto bijna vlak: een gezin met kinderen in een huurwoning gaat er van een loonsverhoging nauwelijks op vooruit. De oorzaak is de "marginale druk" — bij elke euro extra bruto vallen zorgtoeslag, kindgebonden budget én huurtoeslag tegelijk weg, terwijl de arbeids- en algemene heffingskorting óók afnemen. In het diepste punt blijft van € 100 meer bruto maar ±€ 15 over. Een alleenstaande zonder kinderen (gestippeld) heeft dat probleem niet en stijgt gewoon door. Voorbeeldhuishouden: paar, 2 kinderen, één kostwinner, kale huur ±€ 750/mnd; de Y-as begint bij € 20.000. Zelfde 2026-belastingmodel als hierboven, aangevuld met een indicatieve huurtoeslag; werkelijke bedragen hangen af van huur, vermogen en exacte gezinssituatie. Illustratief, geen individuele berekening — systematiek conform Nibud/CPB-analyses van de marginale druk.
De brug naar lokaal
En hoeveel daarvan komt terug in Katwijk?
Van alle Rijksuitgaven — €486 mld in 2026 — gaat ±€47,5 mld naar het Gemeentefonds: ongeveer €1 van elke €10. Het Provinciefonds krijgt €3,7 mld. De rest geeft het Rijk direct uit of laat het via de sociale fondsen lopen (AOW, WW, zorg).
Dat gemeentefonds is verreweg de grootste geldstroom naar gemeenten. Hieruit betaalt ook Katwijk het leeuwendeel van zijn €246 mln begroting — de algemene uitkering.
Maar de verdeling is níet per inwoner gelijk. Katwijk zit in het verdeelmodel onder het landelijk gemiddelde: een relatief welvarende, residentiële gemeente met weinig grootstedelijke problematiek. Je draagt landelijk volledig mee, maar krijgt per inwoner minder terug dan bijvoorbeeld Rotterdam.
Kortom: van je ±€ 24.600 belasting per jaar loopt grofweg €2.000–2.500 via het gemeentefonds — en dáárvan landt maar een deel in je eigen gemeente.
Bronnen: CPB Kerngegevens MEV 2026 (modaal inkomen €48.000; collectieve lastendruk 38,5% bbp); OECD Taxing Wages 2025, country note Netherlands (belastingwig single worker 35,1%, 2024); premiepercentages 2026 Belastingdienst/Grant Thornton; Miljoenennota 2026 / rijksfinancien.nl (Rijksuitgaven €486,3 mld, gemeentefonds €47,5 mld, provinciefonds €3,7 mld); CBS StatLine 84122NED (COFOG-verdeling, 2024). Werkgeverslasten, loonheffing en de btw/accijns-laag per modaal inkomen zijn berekeningen/schattingen op deze harde tarieven — bedoeld als gemiddeld beeld, geen individuele aanslag.
Van elke €100 belasting die je als Katwijker betaalt, is maar ±€1,80 lokaal — de rest gaat naar Den Haag. Maar juist over dat kleine lokale deel beslist de gemeenteraad direct. Daarover gaat de rest van deze pagina ↓
Landelijk per inwoner: belasting- en premieontvangsten Rijk €451,4 mld (Miljoenennota 2026) ÷ 17,9 mln inwoners. Lokaal per inwoner: gemiddelde gemeentelijke woonlasten meerpersoons Katwijk €1.106 (COELO/BSGR 2026, incl. waterschap) ÷ gemiddelde huishoudgrootte 2,4. Beide zijn gemiddelden per hoofd over álle inwoners — een ander getal dan de €24.600 per modaal wérkende hierboven. Orde-van-grootte, geen individuele aanslag.
§ 02 — Overzicht
Waar gaat het geld naartoe?
De gemeente Katwijk begroot voor 2026 in totaal €246 miljoen aan lasten, verdeeld over negen programma's.
De begroting 2026 sluit met een tekort vóór reservemutaties van € 1,3 mln; ná inzet van reserves resteert een positief saldo van € 32.000. De vaste schuld loopt tegelijk op tot € 222,9 mln eind 2026 en groeit door naar € 364,6 mln in 2029.
De Rijksbijdrage
Waar komt het Rijksgeld vandaan — en wie betaalt dat?
Het Rijk financiert het overgrote deel van de Katwijkse begroting via het Gemeentefonds en specifieke uitkeringen — naar schatting driekwart van de €244,7 mln baten. Samen met de lokale belastingen (OZB, riool, afval) komt 87% van de inkomsten uit publieke heffingen. Het Rijksdeel is geen aparte pot: het wordt elk jaar gevuld met landelijke Rijksbelastingen — inkomstenbelasting, btw en vennootschapsbelasting — die iedere Nederlander betaalt.
De verdeling over gemeenten gebeurt via een kostenmodel met ruim vijftig criteria: aantal jongeren, bijstandsgerechtigden, lage inkomens, slechte woningvoorraad, sociaal-economische status. Niet pro-rata per inwoner. Gemeenten met veel sociale problematiek krijgen meer per inwoner.
Katwijk valt in dat model aan de "lage" kant: relatief gezond inkomensniveau, beperkte bijstandspopulatie, weinig grootstedelijke problematiek. De algemene uitkering aan Katwijk daalt bovendien vanaf 2026 (zo licht de begroting 2024 al toe). Tegelijk dragen Katwijkse belastingbetalers wel volledig mee aan de landelijke pot — naar inkomen en consumptie.
Per inwoner krijgt Katwijk € 2.068 uit het gemeentefonds — € 417 minder dan het landelijk gemiddelde van € 2.485. Voor 67.360 inwoners is dat ruim € 28 miljoen per jaar dat via het verdeelmodel naar gemeenten met zwaardere problematiek gaat. Op het bredere totaal aan rijksuitkeringen loopt die spread enorm uiteen: van € 7.778 per inwoner in Rotterdam tot € 1.179 in Bloemendaal (COELO).
Tegelijk dragen Katwijkers via inkomsten- en consumptiebelasting volledig mee aan die landelijke pot — door de bovengemiddelde inkomens naar verhouding zelfs méér dan gemiddeld. Je betaalt dus meer in dan je terugkrijgt: Katwijk subsidieert per saldo gemeenten met meer sociale lasten.
Bronnen: Programmabegroting 2026 Katwijk (kerngegevens p. 8); COELO Atlas rijksuitkeringen 2025 (spread Rotterdam–Bloemendaal); Miljoenennota 2026 (Gemeentefonds totaal). Katwijk ontvangt in 2026 € 139,3 mln algemene uitkering uit het Gemeentefonds — circa € 2.068 per inwoner, onder het landelijk gemeentefonds-gemiddelde van ~€ 2.485 (COELO 2025). Samen met de OZB-opbrengst (€ 26,5 mln) vormt dit het leeuwendeel van de algemene dekkingsmiddelen. De algemene uitkering daalt bovendien vanaf 2027 door rijksbeleid (de "ravijnjaren"). Twee maten: het gemeentefonds (algemene uitkering, ~€ 2.485/inw gemiddeld) is wat hiernaast staat; het totaal aan rijksuitkeringen (alle 175 uitkeringen, € 47 mld, ~€ 2.626/inw gemiddeld, inclusief specifieke uitkeringen) is de bredere maat waarop Rotterdam € 7.778 en Bloemendaal € 1.179 per inwoner ontvangen. Het verschil van € 28 mln is € 417/inwoner × 67.360.
§ 03 — Trends
Wat verandert er écht?
Per programma: waar wordt meer uitgegeven, waar juist minder — van de jaarrekening 2024 naar de begroting 2026.
§ 04 — Jouw lasten
Wat betaal jij?
Drie voorbeeldhuishoudens en de Katwijkse tarieven 2024–2026 voor OZB, afvalstoffenheffing en rioolheffing.
Bedragen zijn alleen gemeentelijke heffingen — exclusief waterschap Rijnland (zuiveringsheffing, watersysteemheffing). Ter vergelijking: gemiddelde gemeentelijke woonlasten meerpersoons stijgen volgens Coelo/BSGR van € 1.032 (2025) naar € 1.106 (2026) — dat totaal is inclusief waterschap en een gemiddelde WOZ-aanslag. Vanaf 2025 komt er bij afval een variabel tarief bovenop: € 1,31 per aanbieding ondergrondse container, € 3,06 voor mini-container 140 L, € 5,25 voor 240 L.
| Heffing | 2024 | 2025 | 2026 | Δ vs 2024 |
|---|---|---|---|---|
| OZB woningenEigenaar · tarief in % WOZ-waarde | 0,1080% | 0,1174% | 0,1200% | +11,1% |
| RioolheffingVast tarief per aansluiting · tot 250 m³ | € 164,36 | € 175,21 | € 184,01 | +12,0% |
| AfvalstoffenheffingVast tarief · eenpersoonshuishouden | € 255,71 | € 222,36 | € 231,83 | −9,3% |
| AfvalstoffenheffingVast tarief · twee- of meerpersoons | € 371,85 | € 341,40 | € 355,91 | −4,3% |
| Restafval variabelPer aanbieding ondergrondse container · vanaf 2025 | n.v.t. | € 1,31 | € 1,31 | 0,0% |
| OZB niet-woningenEigenaar · % WOZ · + gebruiker 0,1858% | 0,5451% | 0,6144% | 0,6282% | +15,2% |
Tarieven overgenomen uit de officiële tarieventabel van de Programmabegroting 2026 (p. 176–177). De OZB stijgt in 2026 alleen trendmatig met 2,25 %: de in het coalitieakkoord 2022 afgesproken jaarlijkse boventrendmatige verhoging van 5 % is voor 2026 eenmalig geschrapt (Voorjaarsnota 2025). De definitieve OZB-percentages worden uiterlijk in december 2025/januari 2026 bijgesteld zodra de WOZ-waardeontwikkeling per peildatum bekend is. Naast het eigenarentarief betalen gebruikers van niet-woningen apart 0,1858 % (2025: 0,1817 %). Afvalstoffentarief ligt onder 2024 doordat sinds 2025 een deel van de kosten via het variabele diftar-tarief loopt. Bedragen exclusief waterschap Rijnland.
§ 05 — Formatie
Hoeveel mensen werken er?
De Katwijkse organisatie telt 621 fte — ambtenaren, bestuur en griffie samen. Waar zitten ze, en wat kost dat?
| Onderdeel | fte | Loonsom | € per fte | |
|---|---|---|---|---|
| 1 | Externe & Interne Dienstverlening | 61,61 | € 4,71 mln | € 76.416 |
| 2 | Dagelijks Beheer | 61,56 | € 4,74 mln | € 77.064 |
| 3 | Beleid Fysieke Leefomgeving | 54,52 | € 6,28 mln | € 115.150 |
| 4 | Vergunningen, Toezicht & Handhaving | 48,38 | € 4,10 mln | € 84.808 |
| 5 | Servicepunt | 47,21 | € 4,24 mln | € 89.853 |
| 6 | Planmatig Beheer | 46,43 | € 4,90 mln | € 105.449 |
| 7 | Informatie & Automatisering overhead | 46,14 | € 4,38 mln | € 94.842 |
| 8 | Beleid Sociale Leefomgeving | 39,05 | € 4,11 mln | € 105.301 |
| 9 | Projecten, Programma's & Opgaven | 35,54 | € 4,16 mln | € 117.107 |
| 10 | Wijkteams | 31,54 | € 2,84 mln | € 89.949 |
| 11 | Financiën overhead | 23,69 | € 2,54 mln | € 107.007 |
| 12 | Concernzaken & Advies overhead | 19,74 | € 2,31 mln | € 116.920 |
| 13 | Communicatie & Wijkregie overhead | 17,78 | € 1,90 mln | € 106.580 |
| 14 | HRM overhead | 17,08 | € 1,67 mln | € 98.009 |
| 15 | Inkoop & Juridische Zaken overhead | 13,58 | € 1,47 mln | € 108.100 |
| 16 | Gebiedsontwikkeling Valkenhorst | 9,67 | € 1,09 mln | € 112.203 |
| 17 | Griffie ondersteuning raad | 5,78 | € 0,68 mln | € 118.166 |
| 18 | Directie | 4,00 | € 0,71 mln | € 178.000 |
| Totaal ambtelijk | 583,30 | € 56,82 mln | € 97.406 |
| Onderdeel | Leden / fte | Loonsom | € per lid/fte |
|---|---|---|---|
| GemeenteraadVergoedingen raadsleden · 33 personen | 33 leden | € 902.000 | € 27.333 |
| College van B&WBurgemeester + 4 wethouders | 5 leden | € 904.000 | € 180.800 |
| Totaal bestuur | 38,00 | € 1,81 mln | — |
Bron: Programmabegroting 2026 Katwijk, Bijlage 1 Formatie (p. 283) — alle 18 ambtelijke onderdelen zijn integraal overgenomen. De griffie (5,78 fte) valt in de begroting binnen het ambtelijke subtotaal van 583,30 fte; het bestuur (38 fte) bestaat uit raad en college. Samen 621,30 fte · € 58,62 mln. Daarnaast staat nog € 0,50 mln "overige personele lasten" (o.a. logopedie, muziekschool, burgerlijke stand) buiten deze telling. Rekenkamer Katwijk: na "Scherp aan de wind" (2012) werden ±50 fte geschrapt; de formatie ligt onder het gemiddelde van vergelijkbare gemeenten.
De € 97.406 per fte hierboven is — net als bij elke werkgever — de volledige loonkost, niet het salaris. Het brutoloon (de maandbedragen per schaal staan in §06 Salarissen) ligt lager; daar bovenop betaalt de gemeente sociale premies, ABP-pensioen en het keuzebudget. Wat een ambtenaar onder de CAO Gemeenten krijgt:
Het IKB (Individueel Keuzebudget) is 17,05% van het salaris dat de ambtenaar vrij besteedt — laten uitbetalen, extra verlof kopen of opleiding. Vakantiegeld én eindejaarsuitkering zitten dáár al in. Belangrijk: al deze voorwaarden zitten al in de loonsom van € 58,6 mln — er komt niets bovenop. De gemiddelde loonkost ligt hoger dan bij veel gesubsidieerde instellingen doordat de formatie veel hogere schalen (beleid, ICT, management, specialisten) telt; de feitelijke maandsalarissen per schaal staan in §06. Bron: CAO Gemeenten 2024–2025 / 2025–2027 (VNG).
De 621 fte hierboven is alleen het vaste personeel. Daarbovenop huurt Katwijk fors extern in — interim-managers, specialisten en tijdelijke krachten die niet in de formatie staan. Het laatste onafhankelijke onderzoek hiernaar (Rekenkamercommissie Katwijk, 2022) constateerde dat de inhuur structureel hoger ligt dan bij vergelijkbare gemeenten, en bleef stijgen.
Oorzaken volgens het rapport: hoog ambitieniveau (woningbouw, realisatie Valkenhorst, Omgevingswet, decentralisaties sociaal domein), krapte op de arbeidsmarkt en een bewust kleinere vaste formatie. De gemeente stelde zelf een norm van 15% en een streefpercentage van 10% — dat laatste werd op korte termijn niet haalbaar geacht.
Bron: Rekenkamercommissie Katwijk, onderzoek "Externe inhuur" (uitgevoerd door Necker), eindrapport 26 januari 2022, onderzoeksperiode 2017–2021. Let op: dit is het meest recente openbare onderzoek naar inhuur, maar het loopt vóór de huidige begroting — de Programmabegroting 2026 publiceert geen losse inhuurquote. De cijfers schetsen dus de structurele situatie, niet exact 2026.
§ 06 — Salarissen
Wat verdienen ze?
Katwijk volgt de CAO Gemeenten 2025–2027. Zestien schalen, van €2.441 tot €10.147 bruto per maand.
Zestien schalen, één cao
Alle ambtenaren vallen onder de CAO Gemeenten 2025–2027. Die cao ordent functies in 16 salarisschalen, elk met een minimum- en maximumbedrag. Waar iemand binnen de schaal staat, hangt af van jaren ervaring (periodieken).
De gemeentesecretaris — de hoogste ambtenaar — zit in schaal 16. Een medewerker burgerzaken in schaal 5 of 6. Een beleidsadviseur in schaal 10 of 11. Een afdelingsmanager in schaal 14 of 15.
| Cluster | Typische functies | Bandbreedte bruto/mnd |
|---|---|---|
| Schaal 1–4uitvoerend · administratief | Medewerker parkeertoezicht, schoonmaker, ondersteuning balie | € 2.441 – € 3.380 |
| Schaal 5–6vak-uitvoerend | Medewerker burgerzaken, medewerker belastingen, handhaver BOA | € 2.850 – € 4.140 |
| Schaal 7–8allround / coördinatie | Consulent WMO, inkoopmedewerker, coördinator KCC | € 3.260 – € 4.910 |
| Schaal 9–10beleid · advies | Beleidsmedewerker, juridisch adviseur, projectleider uitvoering | € 3.660 – € 5.890 |
| Schaal 11–12senior beleid | Senior beleidsmedewerker, teamcoördinator, controller | € 4.470 – € 7.250 |
| Schaal 13senior / strategisch | Senior beleidsadviseur, strategisch adviseur, programmamanager | € 5.580 – € 7.970 |
| Schaal 14–15management | Afdelingsmanager, directeur bedrijfsvoering, concerncontroller | € 6.370 – € 9.510 |
| Schaal 16top-ambtenaar | Gemeentesecretaris · algemeen directeur | € 7.590 – € 10.147 |
§ 07 — Subsidies
Wie krijgt er subsidie?
€12,3 miljoen aan subsidies in 2026, verdeeld over 69 regels uit de officiële bijlage — van cultureel centrum tot welzijnsstichting, oud papier en isolatieregelingen.
§ 08 — Per programma
Wat kost elk programma écht?
Negen programma's, elk met eigen deelprogramma's en saldo. Klik een programma open voor de details.
Bron: Programmabegroting 2026 Katwijk, "Wat mag het kosten"-tabellen per (deel)programma — alle 20 deelprogramma-saldi zijn rechtstreeks overgenomen uit de exploitatieregel (Begroting 2026) van die tabellen. De som van alle programma's bedraagt circa +€ 1,3 mln, in lijn met het geraamde begrotingssaldo 2026. Saldo = lasten − baten (vóór reserve-mutaties); een negatief saldo betekent dat een programma per saldo geld binnenbrengt (typisch bij programma 0, waar algemene uitkering en OZB zijn geboekt, en bij 7B riool/afval dat kostendekkend is).